返回

2.验证: 与向量[001]\begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 1 \end{bmatrix}不平行的全体3维数组向量

对于数组向量的加法和数乘运算不构成线性空间

证: 一、明确集合VV的定义与向量运算规则

1.集合VV的严格定义

3维数组向量与α=[001]\alpha = \begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 1 \end{bmatrix}平行的充要条件是:

存在实数kk \in \mathbb{R},使得该向量可表示为kα=[00k]k\alpha = \begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ k \end{bmatrix}

(即向量的前两个分量为0,第三个分量为任意实数)。

因此,与α\alpha不平行的3维向量集合为:V={[xyz]x,y,z,(x0y0)}V = \left\{ \begin{bmatrix} x \\ y \\ z \end{bmatrix} \mid \ x,y,z \in \mathbb{R},且(x \neq 0或y \neq 0) \right\}

(本质:排除所有“前两分量为0”的向量,其余3维向量均属于VV)。

2.向量的加法与数乘规则

对任意3维向量β=[x1y1z1],γ=[x2y2z2]V\beta = \begin{bmatrix} x_{1} \\ y_{1} \\ z_{1} \end{bmatrix},\gamma = \begin{bmatrix} x_{2} \\ y_{2} \\ z_{2} \end{bmatrix} \in V,及任意数kk \in \mathbb{R}

运算规则为:加法:β+γ=[x1+x2y1+y2z1+z2]\beta + \gamma = \begin{bmatrix} x_{1} + x_{2} \\ y_{1} + y_{2} \\ z_{1} + z_{2} \end{bmatrix},数乘:kβ=[kx1ky1kz1]k\beta = \begin{bmatrix} kx_{1} \\ ky_{1} \\ kz_{1} \end{bmatrix}

二、证明VV不满足线性空间的核心条件

线性空间的核心前提是“对加法和数乘封闭”——即运算结果必须仍属于集合VV

只需找到一个反例,证明VV对加法不封闭(或对数乘不封闭),

即可否定其为线性空间。

反例1:验证加法不封闭

VV中的两个向量:

β=[100]\beta = \begin{bmatrix} 1 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix}:前两个分量中x=10x = 1 \neq 0,与α\alpha不平行,故βV\beta \in V

γ=[100]\gamma = \begin{bmatrix} - 1 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix}:前两个分量中x=10x = - 1 \neq 0,与α\alpha不平行,故γV\gamma \in V

计算它们的和:β+γ=[1+(1)0+00+0]=[000]\beta + \gamma = \begin{bmatrix} 1 + ( - 1) \\ 0 + 0 \\ 0 + 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix}

分析结果:[000]=0α\begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix} = 0 \cdot \alpha(即与α\alpha平行),因此β+γV\beta + \gamma \notin V

这说明:VV中两个元素的和不属于VV,即VV对加法不封闭。

反例2(补充):验证数乘不封闭

VV中的向量β=[100]V\beta = \begin{bmatrix} 1 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix} \in V,取数k=0k = 0 \in \mathbb{R}

计算数乘结果:0β=[0×10×00×0]=[000]0 \cdot \beta = \begin{bmatrix} 0 \times 1 \\ 0 \times 0 \\ 0 \times 0 \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix}

分析结果:[000]\begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix}α\alpha平行,故0βV0 \cdot \beta \notin V

这进一步说明:VV对“零数乘”不封闭。

三、结论

由于集合VV(与α=[001]\alpha = \begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 1 \end{bmatrix}不平行的全体3维数组向量)对向量的加法不封闭

(或数乘不封闭),不满足线性空间的核心定义,

因此VV对数组向量的加法和数乘运算不构成线性空间。

3 , 在线性空间P[x]3中 , 下列向量组是否为一个基?

(1) I: 1+x , x+x2 , 1+x3 , 2+2x+x2+x3

(2)II: -1+x , 1-x2 , -2+2x+x2 , x3

解: (1)

第一步:理解空间P[x]3P\lbrack x\rbrack_{3}

P[x]3P\lbrack x\rbrack_{3}表示次数不超过3的多项式构成的线性空间,

即形如:a+bx+cx2+dx3,a,b,c,da + bx + cx^{2} + dx^{3},\quad a,b,c,d \in \mathbb{R}

这是一个4维线性空间。

一个基必须满足两个条件:1.线性无关;2.能生成整个空间

(或等价地,向量个数为4且线性无关)。

由于这里给出了4个向量(多项式),只要它们线性无关,就构成一个基。

第二步:将多项式转化为向量表示

我们取P[x]3P\lbrack x\rbrack_{3}的标准基:{1,x,x2,x3}\{ 1,x,x^{2},x^{3}\},则每个多项式可表示为坐标向量:

α1=1+x=11+1x+0x2+0x3(1100)\alpha_{1} = 1 + x = 1 \cdot 1 + 1 \cdot x + 0 \cdot x^{2} + 0 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{pmatrix} 1 \\ 1 \\ 0 \\ 0 \end{pmatrix}

α2=x+x2=01+1x+1x2+0x3(0110)\alpha_{2} = x + x^{2} = 0 \cdot 1 + 1 \cdot x + 1 \cdot x^{2} + 0 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{pmatrix} 0 \\ 1 \\ 1 \\ 0 \end{pmatrix}

α3=1+x3=11+0x+0x2+1x3(1001)\alpha_{3} = 1 + x^{3} = 1 \cdot 1 + 0 \cdot x + 0 \cdot x^{2} + 1 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{pmatrix} 1 \\ 0 \\ 0 \\ 1 \end{pmatrix}

α4=2+2x+x2+x3(2211)\alpha_{4} = 2 + 2x + x^{2} + x^{3} \Rightarrow \begin{pmatrix} 2 \\ 2 \\ 1 \\ 1 \end{pmatrix}

第三步:构造矩阵并判断线性无关性

将这四个向量作为列向量构成一个4×44 \times 4矩阵AAA=(1012110201010011)A = \begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 & 2 \\ 1 & 1 & 0 & 2 \\ 0 & 1 & 0 & 1 \\ 0 & 0 & 1 & 1 \\ & & & \end{pmatrix}

我们计算该矩阵的行列式或进行行变换,判断其是否满秩(秩为4)。

方法:行变换化为阶梯形

A=(1012110201010011)(1012011001010011)(1012011000110011)A = \begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 & 2 \\ 1 & 1 & 0 & 2 \\ 0 & 1 & 0 & 1 \\ 0 & 0 & 1 & 1 \\ & & & \end{pmatrix} \rightarrow \begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 & 2 \\ 0 & 1 & - 1 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 1 \\ 0 & 0 & 1 & 1 \\ & & & \end{pmatrix} \rightarrow \begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 & 2 \\ 0 & 1 & - 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 1 \\ 0 & 0 & 1 & 1 \\ & & & \end{pmatrix} \rightarrow

(1012011000110000)\begin{pmatrix} 1 & 0 & 1 & 2 \\ 0 & 1 & - 1 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 1 \\ 0 & 0 & 0 & 0 \\ & & & \end{pmatrix}

得到阶梯形矩阵,有3个非零行,说明矩阵的秩为3<4。

第四步:结论

四个向量组成的矩阵秩为3,说明这四个向量线性相关。

虽然个数是4(与维数相同),但不线性无关,因此不能构成基。

(2)第一步:理解空间P[x]3P\lbrack x\rbrack_{3}

P[x]3P\lbrack x\rbrack_{3}表示次数不超过3的多项式构成的线性空间,

即形如:a+bx+cx2+dx3a + bx + cx^{2} + dx^{3}的所有多项式,其中a,b,c,da,b,c,d \in \mathbb{R}

(或某个数域,题目中记为PP,一般理解为实数域)。

这个空间的维数是4,因为标准基是:{1,x,x2,x3}\{ 1,\ x,\ x^{2},\ x^{3}\}

第二步:判断一个向量组是否为基的条件

在一个nn维线性空间中,一个向量组是基需要它满足以下两个条件:

1.向量个数=维数(这里是4个向量,满足);

2.向量组线性无关。

或者等价地:

向量组能线性表示空间中任意向量(即生成整个空间),且个数为维数。

由于这里有4个向量,空间维数为4,

因此只需判断这4个向量是否线性无关。

如果线性无关,则构成基;否则不构成基。

第三步:将多项式转化为向量表示

我们可以将每个多项式用其在标准基{1,x,x2,x3}\{ 1,x,x^{2},x^{3}\}下的坐标向量表示。

令:1+x=(1)1+1x+0x2+0x3[1100]- 1 + x = ( - 1) \cdot 1 + 1 \cdot x + 0 \cdot x^{2} + 0 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{bmatrix} - 1 \\ 1 \\ 0 \\ 0 \end{bmatrix}

1x2=11+0x+(1)x2+0x3[1010]1 - x^{2} = 1 \cdot 1 + 0 \cdot x + ( - 1) \cdot x^{2} + 0 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{bmatrix} 1 \\ 0 \\ - 1 \\ 0 \end{bmatrix}

2+2x+x2=(2)1+2x+1x2+0x3[2210]- 2 + 2x + x^{2} = ( - 2) \cdot 1 + 2 \cdot x + 1 \cdot x^{2} + 0 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{bmatrix} - 2 \\ 2 \\ 1 \\ 0 \end{bmatrix}

x3=01+0x+0x2+1x3[0001]x^{3} = 0 \cdot 1 + 0 \cdot x + 0 \cdot x^{2} + 1 \cdot x^{3} \Rightarrow \begin{bmatrix} 0 \\ 0 \\ 0 \\ 1 \end{bmatrix}

构造矩阵AA,其列为这些坐标向量:A=[1120102001100001]A = \begin{bmatrix} - 1 & 1 & - 2 & 0 \\ 1 & 0 & 2 & 0 \\ 0 & - 1 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 \\ & & & \end{bmatrix}

我们判断这个矩阵的秩是否为4,即行列式是否非零,或是否满秩。

第四步:化为行阶梯形,进行行变换判断秩。

A=[1120102001100001][1020112001100001][1020010001100001]A = \begin{bmatrix} - 1 & 1 & - 2 & 0 \\ 1 & 0 & 2 & 0 \\ 0 & - 1 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \rightarrow \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 & 0 \\ - 1 & 1 & - 2 & 0 \\ 0 & - 1 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \rightarrow \begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & - 1 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \rightarrow

[1020010000100001][1000010000100001]\begin{bmatrix} 1 & 0 & 2 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 \end{bmatrix} \rightarrow \begin{bmatrix} 1 & 0 & 0 & 0 \\ 0 & 1 & 0 & 0 \\ 0 & 0 & 1 & 0 \\ 0 & 0 & 0 & 1 \end{bmatrix}

第五步:结论

因为矩阵AA秩是为4,所以四个向量线性无关。

又因为它们的个数等于空间维数4,所以它们构成P[x]3P\lbrack x\rbrack_{3}的一个基。

4 , 在R3中求向量φ=[731]\begin{bmatrix} 7 \\ 3 \\ 1 \end{bmatrix}在基α1=[135]\begin{bmatrix} 1 \\ 3 \\ 5 \end{bmatrix} , α2=[632]\begin{bmatrix} 6 \\ 3 \\ 2 \end{bmatrix} , α3=[310]\begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 0 \end{bmatrix}中的坐标

解:

要求在基 α1,α2,α3\alpha_{1},\alpha_{2},\alpha_{3} 下的坐标 (x1,x2,x3)(x_{1},x_{2},x_{3}),即φ=x1α1+x2α2+x3α3\varphi = x_{1}\alpha_{1} + x_{2}\alpha_{2} + x_{3}\alpha_{3}

1. 列成矩阵方程[163331520][x1x2x3]=[731]\begin{bmatrix} 1 & 6 & 3 \\ 3 & 3 & 1 \\ 5 & 2 & 0 \end{bmatrix}\begin{bmatrix} x_{1} \\ x_{2} \\ x_{3} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 7 \\ 3 \\ 1 \end{bmatrix}

2. 解方程组得

坐标是[x1x2x3]=[126]\begin{bmatrix} x_{1} \\ x_{2} \\ x_{3} \end{bmatrix} = \begin{bmatrix} 1 \\ - 2 \\ 6 \end{bmatrix}

5.在3\mathbb{R}^{3}中给定两组基:

旧基:α1=[121],α2=[233],α3=[372]:\ \alpha_{1} = \begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix},\ \alpha_{2} = \begin{bmatrix} 2 \\ 3 \\ 3 \end{bmatrix},\ \alpha_{3} = \begin{bmatrix} 3 \\ 7 \\ - 2 \end{bmatrix} ;新基:β1=[314],β2=[521],β3=[116]:\ \beta_{1} = \begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 4 \end{bmatrix},\ \beta_{2} = \begin{bmatrix} 5 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix},\ \beta_{3} = \begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ - 6 \end{bmatrix}

试求两组基之间的坐标变换公式。

解:设向量φ在旧基中的坐标为x=[x1x2x3]x = \begin{bmatrix} x_{1} \\ x_{2} \\ x_{3} \end{bmatrix},在新基中的坐标为y=[y1y2y3]y = \begin{bmatrix} y_{1} \\ y_{2} \\ y_{3} \end{bmatrix}

情形1:对每个旧基向量αj\alpha_{j}有:αj=q1jβ1+q2jβ2+q3jβ3\alpha_{j} = q_{1j}\beta_{1} + {q_{2j}\beta}_{2} + q_{3j}\beta_{3}

α1\alpha_{1}=[121]=q11[314]+q21[521]+q31[116]\begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} = q_{11}\begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 4 \end{bmatrix} + q_{21}\begin{bmatrix} 5 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} + q_{31}\begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ - 6 \end{bmatrix} ,得:q11=13,q21=9,q31=7q_{11} = 13,\ q_{21} = - 9,\ q_{31} = 7

α2\alpha_{2}=[233]=q12[314]+q22[521]+q32[116]\begin{bmatrix} 2 \\ 3 \\ 3 \end{bmatrix} = q_{12}\begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 4 \end{bmatrix} + q_{22}\begin{bmatrix} 5 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} + q_{32}\begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ - 6 \end{bmatrix} ,得:q12=19,q22=13,q32=10q_{12} = 19,\ q_{22} = - 13,\ q_{32} = 10

α3\alpha_{3}=[372]=q13[314]+q23[521]+q33[116]\begin{bmatrix} 3 \\ 7 \\ - 2 \end{bmatrix} = q_{13}\begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 4 \end{bmatrix} + q_{23}\begin{bmatrix} 5 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} + q_{33}\begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ - 6 \end{bmatrix} ,得:q13=43,q23=30,q33=24q_{13} = 43,\ q_{23} = - 30,\ q_{33} = 24

因此,向量φ在新基中的坐标为,

[y1y2y3]=x1[q11q21q31]+x2[q12q22q32]+x3[q13q23q33]=x1[1397]+x2[191310]+x3[433024]\begin{bmatrix} y_{1} \\ y_{2} \\ y_{3} \end{bmatrix} = x_{1}\begin{bmatrix} q_{11} \\ q_{21} \\ q_{31} \end{bmatrix} + x_{2}\begin{bmatrix} q_{12} \\ q_{22} \\ q_{32} \end{bmatrix} + x_{3}\begin{bmatrix} q_{13} \\ q_{23} \\ q_{33} \end{bmatrix} = x_{1}\begin{bmatrix} 13 \\ - 9 \\ 7 \end{bmatrix} + x_{2}\begin{bmatrix} 19 \\ - 13 \\ 10 \end{bmatrix} + x_{3}\begin{bmatrix} 43 \\ - 30 \\ 24 \end{bmatrix}

情形2:对每个新基向量βj\beta_{j}有:βj=p1jα1+p2jα2+p3jα3\beta_{j} = p_{1j}\alpha_{1} + p_{2j}\alpha_{2} + p_{3j}\alpha_{3}

β1\beta_{1}=[314]=p11[121]+p21[233]+p31[372]\begin{bmatrix} 3 \\ 1 \\ 4 \end{bmatrix} = p_{11}\begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} + p_{21}\begin{bmatrix} 2 \\ 3 \\ 3 \end{bmatrix} + p_{31}\begin{bmatrix} 3 \\ 7 \\ - 2 \end{bmatrix} ,得:p11=12,p21=6,p31=1p_{11} = - 12,\ p_{21} = 6,\ p_{31} = 1

β2\beta_{2}=[521]=p12[121]+p22[233]+p32[372]\begin{bmatrix} 5 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} = p_{12}\begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} + p_{22}\begin{bmatrix} 2 \\ 3 \\ 3 \end{bmatrix} + p_{32}\begin{bmatrix} 3 \\ 7 \\ - 2 \end{bmatrix} ,得:p12=26,p22=11,p32=3p_{12} = - 26,\ p_{22} = 11,\ p_{32} = 3

β3\beta_{3}=[116]=p13[121]+p23[233]+p33[372]\begin{bmatrix} 1 \\ 1 \\ - 6 \end{bmatrix} = p_{13}\begin{bmatrix} 1 \\ 2 \\ 1 \end{bmatrix} + p_{23}\begin{bmatrix} 2 \\ 3 \\ 3 \end{bmatrix} + p_{33}\begin{bmatrix} 3 \\ 7 \\ - 2 \end{bmatrix} ,得:p13=11,p23=3,p33=2p_{13} = - 11,\ p_{23} = 3,\ p_{33} = 2

因此,向量φ在旧基中的坐标为,

[x1x2x3]=y1[p11p21p31]+y2[p12p22p32]+y3[p13p23p33]=y1[1261]+y2[26113]+y3[1132]\begin{bmatrix} x_{1} \\ x_{2} \\ x_{3} \end{bmatrix} = y_{1}\begin{bmatrix} p_{11} \\ p_{21} \\ p_{31} \end{bmatrix} + y_{2}\begin{bmatrix} p_{12} \\ p_{22} \\ p_{32} \end{bmatrix} + y_{3}\begin{bmatrix} p_{13} \\ p_{23} \\ p_{33} \end{bmatrix} = y_{1}\begin{bmatrix} - 12 \\ 6 \\ 1 \end{bmatrix} + y_{2}\begin{bmatrix} - 26 \\ 11 \\ 3 \end{bmatrix} + y_{3}\begin{bmatrix} - 11 \\ 3 \\ 2 \end{bmatrix}\